โครงการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้อุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย

โครงการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้ และการให้การศึกษาในระดับพื้นที่อุทยานแห่งชาติ
ดอยสุเทพ-ปุย จังหวัดเชียงใหม่ เป็นความร่วมมือระหว่างอุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และ WWF ประเทศไทย โดย  บริษัท คิง เพาเวอร์ ดิวตี้ฟรี จำกัด เป็นผู้สนับสนุนงบประมาณโครงการ เป็นระยะเวลา 3 ปี ตั้งแต่ พ.ศ. 2548 ถึง พ.ศ. 2551 เพื่อมุ่งหวังให้เกิดความเข้มแข็ง และขยายแนวคิดในการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย ครอบคลุมพื้นที่เป้าหมายในการฟื้นฟูสภาพป่าจำนวน 60 ไร่

ความร่วมมือที่เกิดขึ้นเป็นการสนับสนุนภาระกิจหลักของหน่วยวิจัยการฟื้นฟูป่ามหาวิทยาลัยเชียงใหม่      ( FORRU-CMU ) ที่ได้ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2537 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิจัยและเผยแพร่ความรู้ให้แก่ชุมชนท้องถิ่นในด้านการพัฒนาการฟื้นฟูเพื่อการอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพและสิ่งแวดล้อม อันจะส่งผลให้คุณภาพชีวิตของชุมชนนั้น ๆ ดีขึ้น จากความพยายามกว่า 10 ปี ของหน่วยวิจัยการฟื้นฟูป่า โดยใช้เทคนิคการวิจัยต่าง ๆ เพื่อฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้ให้กลับคืนมา ได้ประสบความสำเร็จในระดับสูง ปัจจุบันโครงการฯ จึงได้ขยายการดำเนินงานไปสู่การเป็นแหล่งศึกษาเรียนรู้ ฝึกอบรม และการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ

วัตถุประสงค์โครงการ

• เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในวโรกาสทรงครองราชย์ครบ 60 ปี
• เพื่อบำรุงรักษาและขยายพื้นที่เรือนเพาะชำของชุมชน รวมถึงการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้ในแปลงปลูกป่า บริเวณบ้านแม่สาใหม่ในเขตอุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย
• เพื่อให้เป็นจุดดึงดูดด้านการศึกษาและแหล่งเรียนรู้สำหรับนักท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ในพื้นที่บ้านแม่สาใหม่
• เพื่อเป็นศูนย์การเรียนรู้ และแหล่งศึกษาดูงานด้านการฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้

การฟื้นฟูป่าด้วยวิธีพรรณไม้โครงสร้าง

วิธีพรรณไม้โครงสร้างเป็นการฟื้นฟูโดยเลือกปลูกต้นไม้ที่เป็นโครงสร้างของระบบนิเวศ ผสมผสานกับการเร่งการฟื้นตัวตามธรรมชาติของพื้นที่ด้วยวิธีการต่าง ๆ เพื่อสร้างระบบนิเวศป่าที่สามารถอยู่ได้เองอย่างยั่งยืนภายหลังการปลูกครั้งเดียว ทั้งในระดับพื้นที่และระดับภูมิภาค


ใช้พรรณไม้โครงสร้างในการฟื้นฟูป่า

• คัดเลือกคุณลักษณะของพรรณไม้โครงสร้าง
• โตเร็วและรอดตายสูง
• มีร่มเงาทึบ
• ทนทานต่อไฟป่า
• ดูแลง่ายในเรือนเพาะชำ

สนันสนุนชุมชนท้องถิ่นในการฟื้นฟูป่า

จากทฤษฎีสู่การปฏิบัติ การฟื้นฟูป่าด้วยวิธีพรรณไม้โครงสร้าง เกิดจากความร่วมมือระหว่าง FORRU-CMU และชาวเขาเผ่าม้งบ้านแม่สาใหม่ โดยชาวเขากลุ่มนี้ต้องการรักษาและฟื้นฟูพื้นที่ที่ใช้เพื่อการเกษตรของหมู่บ้าน ซึ่งตั้งอยู่ทางทิศเหนือของหมู่บ้าน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อรักษาป่าต้นน้ำและการเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเนื่องในวโรกาสที่ทรงครองราชย์ครบ 60 ปี ความร่วมมือที่เกิดขึ้น จึงนำไปสู่การขยายโอกาสในการฟื้นฟูป่าพื้นที่อื่น ๆ ของประเทศ

ก้าวต่อไป

ถึงแม้หน่วยวิจัยฯ สามารถบรรลุวัตถุประสงค์ของโครงการในระยะแรกแล้วแต่ยังคงมีงานวิจัยอีกหลายอย่างที่จะต้องดำเนินการต่อไป

• ถ่ายทอดเทคนิค และวิธีการในการฟื้นฟูป่า
• ขยายงานบริการ การศึกษา (เข้าถึงผู้คน โดยการให้ความรู้ เพื่อสร้างจิตสำนึก)
• จัดตั้งแปลงทดลองปลูกป่าเพื่อทดสอบการฟื้นฟูป่าผลัดใบที่เสื่อมโทรมโดยวิธีใช้พรรณไม้โครงสร้าง
• ทำการวิจัยอย่างต่อเนื่องเพื่อปรับปรุงและพัฒนาวิธีการผลิตกล้าไม้ท้องถิ่นให้ดีขึ้น
• ติดตามและประเมินผลการฟื้นตัวของความหลากหลายทางชีวภาพในแปลงทดลองปลูกป่าระยะยาว

เราต้องการความช่วยเหลือจากคุณ ช่วยกันนำป่ากลับคืนมา

WWF ประเทศไทย และ FORRU-CMU ต้องการน้ำใจและความช่วยเหลือจากคุณ ในการสนับสนุนงานศึกษาวิจัยฟื้นฟูระบบนิเวศป่าไม้ด้วยวิธีพรรณไม้โครงสร้างรวมถึงการเผยแพร่บทเรียนและประสบการณ์ของวิธีการฟื้นฟูป่าให้ดำเนินต่อไปได้ คุณก็สามารถเป็นส่วนหนึ่งของการฟื้นฟูป่าฝนเขตร้อนให้กลับคืนมาได้เช่นกัน